• Niemowlęta
• Zakładanie rodziny
• Dzieci
• Ogólne rodzicielstwo
• Noworodki
• Nastolatki
• Maluchy
• Ciąża

Objawy i diagnoza depresji poporodowej

Depresja poporodowa to zaburzenie zdrowia psychicznego dotykające aż jedną z dziewięciu nowych matek. Jest częstsza, niż większość z nas uświadamia. Nadal jednak silne styma otacza depresję poporodową (PPD), co często sprawia, że matki wstydzą się opowiadać o doświadczanych objawach i uzyskiwać potrzebną pomoc, by poczuć się lepiej.

Wiedza to tutaj moc. Zrozumienie, czym jest depresja poporodowa – jak naprawdę wygląda jej doświadczenie – to pierwszy krok do uznania, że masz problem. Warto też zrozumieć, jak diagnozuje się depresję poporodową i co dzieje się, gdy podejmujesz ten pierwszy odważny krok w stronę lepszego samopoczucia.

Znaki i objawy

Depresja poporodowa to zaburzenie nastroju okołoporodowego doświadczane przez matki w pierwszych 12 miesiącach po urodzeniu dziecka i zazwyczaj diagnozowana po wystąpieniu objawów przez dwa tygodnie lub dłużej. Niektóre kobiety mogą doświadczyć powszechnego zaburzenia nastroju w ciąży zwanego depresją przedporodową lub prenatalną.

Istnieje kilka różnych zaburzeń nastroju i lękowych okołoporodowych. Należą do nich lęk poporodowy, zaburzenie obsesyjno-kompulsywne (ZOK) poporodowe i PPD. Rzadsze, ale cięższe zaburzenie nastroju okołoporodowe to psychoza poporodowa, uważana za stan nagłego zagrożenia życia i zazwyczaj wymagająca hospitalizacji.

Objawy depresji poporodowej mogą spotkać Cię niezależnie od pochodzenia, rasy, zarobków, czy nawet tego, czy doświadczałaś wcześniej problemów ze zdrowiem psychicznym.

Baby blues vs. depresja poporodowa

Szacuje się, że od 50% do 80% nowych matek przeżywa „baby blues” po urodzeniu dziecka. Ale baby blues to nie to samo co depresja poporodowa.

Choć objawy baby blues – nastrojowość, problemy ze snem, łzawność, uczucia lęku i zmiany apetytu – są podobne do objawów depresji poporodowej, ważne jest zrozumienie, co odróżnia baby blues od depresji poporodowej:

• Matki przeżywające baby blues zazwyczaj mają mniej nasilone objawy, które nie zakłócają ich zdolności do funkcjonowania ani opieki nad sobą lub dzieckiem.
• Baby blues zazwyczaj trwa kilka dni i jest Przerywany.
• Baby blues ogranicza się do pierwszych dwóch tygodni po porodzie.

Objawy fizyczne

Depresja poporodowa to nie tylko uczucie lęku czy smutku. Czasami pierwsze znaki depresji poporodowej są fizycznej natury. Objawy fizyczne mogą obejmować:

• Zmiany apetytu (jedzenie mniej lub więcej)
• Niemożność koncentracji
• Niemożność zasypienia lub utrzymania snu
• Nawracające myśli i przyspieszone bicie serca
• Ścisłość w klatce piersiowej, nudności i dolegliwości trawienne

Objawy emocjonalne

Depresja poporodowa to coś więcej niż „smutek”. Wiele matek doświadcza lęku lub gniewu obok obniżonego nastroju. Objawy emocjonalne mogą obejmować:

• Pobudzenie
• Nadmierne, obsesyjne martwienie
• Poczucie pressentimentu (pressentiment)
• Poczucie odcięcia od wszystkich wokół
• Poczucie bezwartościowości
• Poczucie bycia „uwięzioną” w swoim życiu
• Winę
• Intensywne wahania nastroju
• Brak zainteresowania podstawami opieki nad sobą
• Długie ataki płaczu
• Szał
• Myśli samobójcze
• Pragnienie ucieczki od swojego życia
• Chęć wycofania się od rodziny i przyjaciół
• Martwienie, że będziesz czuć tak na zawsze

Jak możesz czuć wobec swojego dziecka

Niektóre z najstraszniejszych objawów depresji poporodowej mogą obejmować niepokojące myśli o dziecku lub o byciu mamą. Są one powszechne u matek przeżywających depresję poporodową i mogą obejmować:

• Przekonywanie siebie, że nie kocha się dziecka, a potem czucie silnej winy za to
• Strach bycia sama z dzieckiem
• Poczucie, że nie można nawiązać więzi z dzieckiem
• Obsesyjne martwienie o to, by dziecku nic się nie stało
• Myśl, że zupełnie nie radzisz sobie jako mama i nie wiesz, co robisz
• Myśli o krzywdzeniu dziecka

Jeśli masz myśli o krzywdzeniu siebie lub dziecka, musisz natychmiast zadzwonić na 112 i szukać pomocy ratunkowej. Możesz też zadzwonić na Telefon Zaufania dla Osób w Kryzysie Psychicznym pod numerem 116 123.

Psychoza poporodowa

Psychoza poporodowa to bardzo rzadkie, ale niezwykle poważne wariacja choroby afektywnej dwubiegunowej. Przeżywa ją około 1-2 na 1000 matek po porodzie. Objawy zazwyczaj pojawiają się w ciągu czterech tygodni po porodzie, a nawet 48-72 godziny po porodzie. Objawy psychozy poporodowej mogą obejmować:

• Dziwne, nieprzewidywalne zachowanie
• Nieufność wobec innych
• Halucynacje wzrokowe
• Poczucie pobudzenia, niepokoju i drażliwości
• Poczucie dezorientacji
• Naprzemienne uczucia ekstazy i depresji
• Myśli o krzywdzeniu siebie lub dziecka
• Słyszenie głosów (halucynacje słuchowe)
• Odmowa jedzenia
• Bardzo mało snu lub niemożność zasypiania

Dobrą wiadomością jest to, że psychoza poporodowa jest leczona i nie trwa wiecznie. Jednak jest uważana za stan nagłego zagrożenia życia i wymaga natychmiastowego leczenia.

Przeszkody w diagnozie

Pierwszym krokiem do uzyskania pomocy przy depresji poporodowej jest rozpoznanie objawów i zrozumienie, że nie ma nic złego w szukaniu opieki. Depresja poporodowa to nie coś, co zrobiłaś samej: to stan medyczny i jest bardzo leczalny. Nie jesteś zepsuta i będzie dobrze.

Mimo to wiele matek i ich bliscy nie znają procesu uzyskania diagnozy depresji poporodowej. Zastanawiają się też, kto są najlepszymi specjalistami, by pomóc im w tym procesie i gdzie iść po diagnozie.

Jak uzyskać pomoc

Jeśli myślisz, że masz depresję poporodową, najlepszą rzeczą, jaką możesz zrobić, jest szukanie pomocy od razu. Depresję poporodową można zdiagnozować i wyleczyć w dowolnym momencie w ciągu pierwszego roku po porodzie, ale im wcześniej poszukasz leczenia, tym lepiej – i tym szybciej znów poczujesz się jak ty sama.

Twój dostawca opieki zdrowotnej prawdopodobnie zapyta Cię o nastrój podczas wizyty poporodowej i poprosi o wypełnienie kwestionariusza depresji poporodowej, by ustalić, czy masz objawy depresji poporodowej lub ryzyko jej rozwoju. Czasami tak zaczyna się proces formalnej diagnozy depresji poporodowej.

Ale czasami objawy depresji poporodowej pojawiają się przed lub po tych wizytach.

Przewodnik po depresji poporodowej

Pobierz nasz drukarkowy przewodnik, by pomóc Ci zadać odpowiednie pytania na kolejnej wizycie u lekarza.

Nawet jeśli zostałaś już przesiewana pod kątem depresji poporodowej, nie wahaj się zgłosić, jeśli myślisz, że doświadczasz objawów depresji poporodowej teraz. Nie wszystkie przypadki depresji poporodowej zdarzają się w pierwszych sześciu tygodniach po porodzie, gdy większość matek jest przesiewana. Ponadto każdy przypadek depresji poporodowej jest unikalny.

Diagnoza

Jeśli myślisz, że masz depresję poporodową, powinnaś skonsultować się z profesjonaliście medycznym, by uzyskać prawidłową diagnozę. Możesz umówić się na wizytę do lekarza, zazwyczaj internysty lub ginekologa-położnika. Specjaliści zdrowia psychicznego, tacy jak psychiatrzy, również diagnozują depresję poporodową.

Oto co może się dziać podczas diagnozy:

• Wielu lekarzy testuje na niedokrwistość i problemy z tarczycą, a także inne stany medyczne, które mogą przyczyniać się do depresji poporodowej lub być z nią mylone.
• Zazwyczaj dostawca opieki zaczyna od zadawania pytań o objawy, w tym jakie są, jak nasilone, czy zakłócają zdolność do funkcjonowania lub opieki nad dzieckiem, i jak długo trwają.
• Lekarz może też przeprowadzić badanie fizykalne, zebrać wywiad medyczny i zlecić badania krwi.

Narzędzia przesiewowe do depresji poporodowej

Diagnostyczny i Statystyczny Podręcznik Zaburzeń Psychicznych (DSM-5) zawiera kryteria diagnozy depresji poporodowej i charakteryzuje ją jako epizod depresyjny zidentyfikowany w ciąży lub w ciągu pierwszych czterech tygodni po porodzie. Większość ekspertów uważa jednak to za zbyt wąską definicję i zgadza się, że depresję poporodową można zdiagnozować w ciągu jednego roku po porodzie.

Większość lekarzy i kliników używa bardziej kompleksowego narzędzia diagnostycznego, bardziej specyficznego dla matek po porodzie niż kryteria DSM. Na przykład Amerykańskie Kolegium Ginekologów i Położników (ACOG) zaleca używanie narzędzia takiego jak Skala Depresji Poporodowej Edinburgh (EPDS) do przesiewu nowych mam pod kątem depresji poporodowej.

Skala EPDS składa się z 10 pytań diagnostycznych i zajmuje matkom około pięciu minut. Wielu ginekologów-położników używa takiego kwestionariusza na wizycie poporodowej mamy, która zazwyczaj odbywa się w szóstym tygodniu po porodzie.

Słowo od Verywell

Jeśli myślisz, że możesz przeżywać depresję poporodową, łatwo czuć się zupełnie sama. Możesz widzieć inne matki, które pozornie gładko adaptują się do nowego macierzyństwa, i może się wydawać, że wszyscy mają to w kontrolce, tylko ty nie. Prawda jest taka, że każda nowa mama się zmaga, ale u niektórych z nas wyzwania związane z nowym macierzyństwem są skomplikowane przez depresję poporodową.

Czasami wstyd i szok związane z uświadomieniem, że masz trudności z zarządzaniem uczuciami i że możesz doświadczać objawów depresji poporodowej, to właśnie to, co sprawia, że tak trudno sięgnąć po pomoc.

Pamiętaj, nie jesteś sama. Jesteś silniejsza, niż myślisz. A jeśli myślisz, że możesz mieć objawy depresji poporodowej, nie wahaj się zgłosić. Pomoc jest tylko telefonem daleko – a Twoi dostawcy opieki zdrowotnej i bliscy są gotowi i chętni, by pomóc Ci przejść ten proces. Twoje zdrowie psychiczne jest tak samo ważne jak cokolwiek innego w Twoim życiu teraz, i zasługujesz na to, by czuć się lepiej.