• Niemowlęta
• Zakładanie rodziny
• Dzieci
• Ogólne rodzicielstwo
• Noworodki
• Nastolatki
• Maluchy
• Ciąża

Dzieci i pieniądze: Naucz dziecko dobrych nawyków finansowych

Każde dziecko musi nauczyć się odpowiedzialnie zarządzać pieniędzmi. Tak jak w innych obszarach zdrowia, takich jak odżywianie i ćwiczenia, zarządzanie finansami może stać się częścią stylu życia dziecka. To też dobry sposób dla starszych dzieci na budowanie niezależności i poczucia kontroli nad własnymi decyzjami.

Podstawy: odkładaj, wydawaj, dziel się

Naucz dzieci dzielenia pieniędzy na 3 kategorie:

• Odkładaj. Pieniądze w tej kategorii odkłada się na ustalony cel lub termin. Cele mogą być różne. Cel może być krótkoterminowy, np. odkładanie na przedmiot dla siebie lub prezent dla kogoś innego. Cel może być długoterminowy, np. fundusz na studia. Celem może być też nawyk odkładania na nieprzewidziane wydatki, np. wymiana zgubionych słuchawek lub naprawa uszkodzonego telefonu.

• Wydawaj. Pieniądze w tej kategorii są do użytku osobistego. Może być kuszące, by kontrolować tę część pieniędzy dzieci, ale ważne, by nauczyły się one zarządzać pieniędzmi samodzielnie. Nauczą się, że przy ograniczonych środkach muszą robić wybory. Np. kupują sweter, który kochają, czy wydają na lody z przyjaciółmi? Mają wystarczająco na nową grę i prezent urodzinowy dla kogoś z rodziny/przyjaciół? Muszą zdecydować, co jest dla nich ważne. To stworzy fundament lepszych decyzji wydatkowych, gdy będą starzy i decyzje będą ważniejsze. Dla starszych dzieci ustal zasady podstawowe, jak wielki zakup wymaga Twojej zgody przed zakupem.

• Dziel się. Pieniądze w tej kategorii przeznaczane są na wydawanie na innych. Nauczanie dzieci, że są częścią większej społeczności i jak mogą sprawiać pozytywny wpływ, to potężna lekcja. Składnik „dziel się” ich pieniędzy to darowizna na cel charytatywny ich wyboru. Daj dzieciom w wieku szkolnym możliwość zbadania sprawy lub organizacji, która ich interesuje, i włącz ich w proces. Jeśli charytatywa jest lokalna, przynieś czek osobiście. Jeśli darowizna ma zostać wysłana, niech dziecko napise list do dołączenia. Lub pokaż im, jak darować w imieniu kogoś online.

Stwórzmy plan razem

Zdecydujcie razem, jak będziecie śledzić pieniądze dzieci. Pomyśl o sposobach, pasujących do stylu uczenia się każdego dziecka. Oto kilka pomysłów.

• Przechowuj pieniądze w oddzielnych pojemnikach, np. kopertach lub słoikach. Opisz każdy: Odkładaj, Wydawaj, Dziel się. Dziecko może lubić personalizować i dekorować pojemniki.

• Śledź odkładanie, wydawanie i dzielenie każdego dziecka notatnikiem lub arkuszami kalkulacyjnymi. Przy każdej wpłacie lub wypłacie przeglądaj salda. Rodzice przechowywaliby pieniądze.

• Stwórz tablicę z naklejkami. Zamiast dawać młodszym dzieciom gotówkę, zrób wykres i zaznaczaj zarobione dolary naklejkami.

Gdy zdecydujecie, jak śledzić pieniądze, ustal, jaka część idzie do każdej kategorii. Możesz swobodnie to korygować w razie potrzeby.

Gdy dzieci starzeją, możesz znaleźć przydatne, by miały kartę debetową. Istnieje wiele kart zaprojektowanych specjalnie dla dzieci. Kilka ma nawet aplikacje do kieszonkowego połączone z nimi. Te aplikacje pomagają w śledzeniu obowiązków i łatwym rozdzielaniu wypłat. Możesz też założyć kartę kredytową z bankiem rodzinnym z niskim limitem wydatków, by pomóc nastolatkowi nauczyć się zarządzać nawykami wydatkowymi.

Nie bój się modelować i dyskutować tę mentalność z rodziną. Podawaj przykłady: „Zamiast kupować kawę w drodze do pracy codziennie, będę robić ją w domu. To oszczędza 10 dolarów tygodniowo i 40 miesięcznie. Przeznaczam część na lokalne schronisko, a resztę na fundusz wakacyjny rodziny”.

Obowiązki domowe i kieszonkowe

Czy dawać dzieciom kieszonkowe? Musisz zdecydować, co działa dla Twojej rodziny. Obowiązki domowe mogą być jednym ze sposobów, w jaki dzieci mogą zarobić kieszonkowe.

Jeśli dzieci dostają kieszonkowe, spraw, by zarobek miał znaczenie. Np. przydziel obszary, za które są odpowiedzialni, np. kupowanie części ubrań, płacenie za aktywności lub jedzenie, gdy wychodzą z przyjaciółmi, albo po prostu odkładanie na następną grę komputerową lub pobranie aplikacji.

Kieszonkowe i odpowiedzialność za własne wydatki mogą być korzystne na wiele sposobów.

• Eliminują pytanie „Czy mogę to dostać?” za każdym razem, gdy wchodzicie do sklepu.
• Usuwają cykl natychmiastowej gratyfikacji, zmuszając dzieci do myślenia, czy coś jest im ważne, czy po prostu chcą to, bo jest przed nimi.
• Uczą dzieci w wieku szkolnym i nastolatków priorytetyzowania wydatków. Szybko zauważą, jak małe wydatki się sumują lub ile extra dodaje konkretna marka do ceny.

Przydzielanie obowiązków daje poczucie osiągnięcia i sens zarobionym pieniędzem. Oto przykłady obowiązków, jakie dzieci mogą przejąć od lat początkowych szkoły podstawowej.

• 7–8 lat: Pościelanie łóżka, przynoszenie poczty, mycie zębów i włosów, odkurzanie, nakrywanie lub odstawianie stołu, pomoc w składaniu i sortowaniu prania.

• 9–11 lat: Karmienie zwierząt, wynoszenie śmieci, pomoc w przynoszeniu zakupów, przygotowywanie prostych posiłków pod nadzorem, odpowiedzialność za pracę domową, podlewanie roślin.

• 12–13 lat: Opieka nad własnymi rzeczami, w tym ładowanie elektroniki; odkurzanie; czyszczenie łazienek; mycie naczyń lub opróżnianie zmywarki; grabienie dziedzińca.

• 14–18 lat: Prace ogrodowe, opieka nad młodszymi rodzeństwem, przygotowywanie niektórych posiłków, wywód psów, większe projekty sprzątające. Starsze dzieci z prawem jazdy mogą pomagać w robieniu zakupów.

Starsze dzieci i większe zakupy

Jeśli dziecko marzy o większym zakupie, który jest rozsądny dla rodziny, ustal cel i pracuj z nim. Daj im szansę na dodatkowe projekty w domu lub znalezienie pracy dorywczej. Jeśli są zmotywowane i ciężko pracują, rozważ dofinansowanie ich zarobków, jeśli to pasuje do budżetu.

Wzmocnienie to klucz

Pamiętaj, że zarządzanie pieniędzmi ma krzywką uczenia się. Oczekuj pewnych błędów po drodze. Jak przy rozwijaniu jakiejkolwiek umiejętności, pozytywne wzmocnienie jest korzystne. Nagradzaj dzieci za ciężką pracę, gdy osiągają cele finansowe i podejmują mądre decyzje wydatkowe.