Astma w ciąży

Astma to choroba płuc powodująca zwężenie dróg oddechowych i trudności w oddychaniu. Nie da się jej wyleczyć. Nawet jeśli czujesz się dobrze, napady (zaostrzenia) mogą wystąpić w każdej chwili.

Większość osób z astmą kontroluje chorobę i unika poważnych problemów. W ciąży kluczowe jest współpraca z lekarzem w zarządzaniu astmą i pobieraniu opieki medycznej.

Jak astma wpływa na ciążę?

Astma dotyka 4–8% kobiet w ciąży. Jeśli kontrolujesz astmę, prawdopodobnie nie spowoduje problemów.

Jeśli nie kontrolujesz astmy, ryzykujesz poważnym powikłaniem – przełamaniem ciążowym (preeclampsią). To stan po 20. tyg. ciąży lub po porodzie: nadciśnienie + objawy uszkodzenia nerek/wątroby (białko w moczu, zaburzenia widzenia, silny ból głowy).

Nie kontrolowana astma = dziecko może nie dostać wystarczająco tlenu. Ryzyko dla dziecka:

  • Poród przedterminowy (<37 tyg.)
  • Słaby wzrost
  • Niska waga urodzeniowa (<2500 g)

Dzieci urodzone za wcześnie i za małe częściej mają problemy noworodkowe: trudności z oddychaniem, niepełnosprawności intelektualne, porażenie mózgowe.

Objawy astmy

  • Ścisłość w klatce piersiowej
  • Przewlekły kaszel (szczególnie nocny/rano)
  • Duszności
  • Sykanie (wiszący dźwięch przy oddechu)

Co wywołuje objawy astmy?

Jeden lub więcej czynników. Najczęstsze:

Alergeny

70% astmatyków ma alergie. Alergia = reakcja na dotyk, jedzenie, wdech (kasziel, wysypka, duszności). Alergeny wywołują objawy alergii i często astmy. Typowe: pyłki, pleśnie, łuszczycy zwierząt, roztocze, karaluchy. Ogranicz kontakt. Jeśli objawy pozostają – skonsultuj lekarza.

Lekarz może zalecić lek na alergię. Jeśli już bierzesz szczepionki alergizujące (immunoterapię) – kontynuuj w ciąży. Jeśli NIE bierzesz – nie zaczynaj w ciąży – ryzyko silnej reakcji anafilaktycznej.

Drażniacze (Irritanty)

Zanieczyszczenie powietrza, dym tytoniowy, dym z kominków/pieców na drewno, zimne powietrze, silne zapachy (farby, perfumy).

Infekcje

Przeziębienie, grypa, zapalenie płuc wirusowe – mogą wywołać astmę.

Wysiłek fizyczny

Może wywołać astmę. Jeśli astma jest kontrolowana – prawdopodobnie możesz ćwiczyć bez problemów. Jeśli ćwiczenia w ciąży wywołują astmę – skonsultuj lekarza.

Diagnoza astmy

Trudna. Lekarz: historia choroby, badanie fizykalne, auskultacja. Może zlecić spirometrię – test funkcji płuc: głęboki wdech i wydech do spirometru (mierzy objętość i prędkość oddechu). W ciąży naturalne zmiany powodują duszności – test pomaga odróżnić to od astmy.

Leczenie astmy w ciąży

Lekarz monitoruje płuca, by dostosować leki. Informuj o poprawie/pogorszeniu. Ograniczanie kontaktu z alergenami/drażniaczami może zmniejszyć potrzebę leków.

Czy leki na astmę są bezpieczne w ciąży?

Nieustanne/pogarszające się objawy astmy grożą Tobie i dziecku. Jeśli brałaś leki przed ciążą – nie przerywaj bez rozmowy z lekarzem.

Jeśli zdiagnozowano astmę W CIĄŻY – porozmawiaj z lekarzem o najlepszym leczeniu.

Jeśli już bierzesz szczepionki alergizujące – kontynuuj. Jeśli NIE – nie zaczynaj w ciąży (ryzyko anafilaksji).

Czy objawy astmy zmieniają się w ciąży?

Tak. Często się zmieniają – poprawiają lub pogarszają. Przyczyny nieznane.

Grypa może wywołać silne objawy astmy. Rocznie w październiku/listopadzie zrób szczepionkę na grypę.

Zwykowe zgagi też pogarszają astmę. Radzenie sobie:

  • Śpij z podwyższoną głową (poduszka).
  • Jem mniejsze posiłki częściej.
  • Nie jesz w ciągu 2 h przed snem.
  • Zapytaj lekarza o leki.

Czy w ciąży z astmą potrzebne są specjalne badania?

Jeśli astma jest łagodna i kontrolowana – może nie. Jeśli nie kontrolowana lub umiarkowana/ciężka – lekarz może zalecić powtarzane USG (ok. od 32. tyg.) by sprawdzać wzrost dziecka. USG = fale dźwiękowe + obraz na ekranie. Może też zalecić monitorowanie serca płodu (KTG) – ocena dobrostanu dziecka. Wyniki alarmują lekarza, jeśli ktoś potrzebuje specjalnej opieki.

Czy pórka i poród mogą wywołać astmę?

Tylko ~10% kobiet w ciąży z astmą ma objawy w pórce/porodzie. Bierz zwykłe leki na astmę w pórce/porodzie. Jeśli objawy wystąpią – lekarz pomoże je kontrolować.

Czy leki na astmę są bezpieczne przy karmieniu piersią?

Leki penetrują do mleka, ale w bardzo małych, bezpiecznych dawkach. Przy wysokich dawkach niektórych leków (np. teofilina) dziecko może być drażniące lub mieć problemy ze snem. Aby to uniknąć: bierz leki 3–4 h przed karmieniem. Lekarz i lekarz dziecka pomogą ustalić harmonogram, by oboje czerpać korzyści z karmienia.

Ostatnia aktualizacja: listopad 2013

Previous:

Next: