• Niemowlęta
• Zakładanie rodziny
• Dzieci
• Ogólne rodzicielstwo
• Noworodki
• Nastolatki
• Maluchy
• Ciąża

Gdy dziecko nienawidzi świetlicy szkolnej – co robić?

Kiedy moje dzieci po raz pierwszy powiedziały, że nienawidzą świetlicy, pomyślałam, że przesadują. Przez pierwsze siedem lat ich życia byłam matką w domu, ale na chwilę w 2014 roku wzięłam pracę wymagającą obecności w biurze w Manhattan kilka dni w tygodniu. Byłam zachwiana nowym rozwojem kariery. Dzieci były mniej zachwiane świetlicą.

„Krzyczą cały czas i jest za głośno, by zrobić zadania domowe”, skarżyły się codziennie.

W końcu sama to zobaczyłam. Program nie miał kontroli nad dziećmi. Panowała anarchia i za dużo krzyku na dzieci zamiast rozmowy o złym zachowaniu. Naprawdę byli w sytuacji mniej niż idealnej.

Oznaczało to: tak samo ja.

W życiu pracującego na pełen etat rodzica, opieka nad dziećmi może sprawić, że wszystko zadziała – albo się wysypie. Zaufana niania lub program pozaszkolny, w którym dzieci kwitną, to różnica między życiem pełnym stresu a dobrze olejaną maszyną.

Dla wielu z nas znalezienie idealnego rozwiązania pozaszkolnego jest trudne. Dzieci po długim dniu w szkole chcą się bawić. Rodzice marzą o powrocie do szczęśliwych, zrealizowanych dzieci z zrobionymi zadaniami. Jak pogodzić te marzenia?

Oceń problem

Dla niektórych dzieci sama myśl o świetlicy to koszmar. Nie ma znaczenia, czy zstąpi Mary Poppins – będą nienawidzić wszystkiego, co odbiera im dom lub ich wizję pozaszkolnego czasu. (Moja starsza córka jest taka.) To wina dziecka czy programu?

„Kiedy dziecko konsekwentnie i uparcie twierdzi przez dłuższy czas (np. codziennie), chcesz zacząć od zrozumienia, dlaczego dziecko nie jest szczęśliwe”, mówi psycholog dziecięcy Sarah Rees z Teksasu, pracująca z dziećmi w każdym wieku.

Rees proponuje usiadanie z dzieckiem, bez urządzeń i rozpraszaczy, i po prostu słuchanie.

„Pamiętaj, by słuchać emocji dziecka, nie tylko treści”, mówi. „Uczucia mówią głożej niż słowa”.

W końcu prawda wyjdzie na jaw i stanie się jasne, czy problem leży w dziecku, czy w programie.

Znaki, że dziecko po prostu potrzebuje czasu na adaptację

Oto znaki, wedle Rees, że dziecko może potrzebować okresu przyzwyczajenia:

1. Każdego dnia narzeka na coś innego, ale skargi z czasem maleją.
2. Dziecko często mówi „nienawidzę to” bez konkretnego uzasadnienia.
3. Program słucha Twoich uwag i wprowadza zmiany.
4. W domu dzieją się zmiany.

Sposoby pomagania dziecku w adaptacji

1. Porozmawiaj z dyrektorem programu

Rees sugeruje, by rodzice najpierw udali się do samego programu.

„Rodzice powinni szukać środowiska, gdzie czują się ciepło i mile widziani”, mówi Rees. „Czyste, dobrze zorganizowane miejsce z personelem przeszkolonym w rozwoju dziecka i pierwszej pomocy to podstawa. Rodzice chcą też zobaczyć różne strefy zajęć”.

Najprostsze rozwiązanie to chęć dyrektora do wprowadzenia zmian lepiej dopasowanych do dziecka, mówi Rees.

„Programy pozaszkolne mogą wdrożyć solidną strukturę i rutynę”, mówi Rees. „Dzieci lubią wybór, zwłaszcza po szkole, ale wciąż potrzebują rutyn. Pozwól im wybrać, czym zacząć, a potem wyznacz czas na kolejną aktywność. Te zajęcia muszą być łatwe, zabawne i interaktywne, nie jak w szkole. Dzieci są często zmęczone byciem gesagtymi, co robić – chcą przerwy. Istnieje balans między zbyt dużą a zbyt małą strukturą”.

2. Wprowadź uciechy z domu

Dla młodszych dzieci problem może być po prostu tęsknotą za domem, mówi Katie Ziskin, psycholog dziecięcy z Connecticut.

„Sprawdź, co możesz zrobić, by środowisko było bardziej znane dziecku”, mówi. „Zabierz ulubiony przekąskę, miękką pluszak z domu lub coś innego znajomego i bezpiecznego, by pomóc im przejść do programu pozaszkolnego”.

3. Pomóż dziecku zobaczyć korzyści

Dla Crystal Brown z San Antonio, Teksas, nieszczęście dwóch synów zaskoczyło ją.

„Gdy przeprowadziliśmy się z Arizony do Teksasu latem, wiedziałam, że to będzie przejście”, mówi Brown. „Nie spodziewałam się, że będą mieli problem z nowym programem pozaszkolnym. Byli w programach od początku nauki, więc myślałam, że przejście będzie łatwe, skoro idą do 1. i 4. klasy”.

Niestety, nie było łatwo. Gdy doszła do sedna, zrozumiała, że to nie tyle program, co zmiana.

„W przeciwieństwie do poprzednich programów dających im dużo czasu na zabawę z przyjaciółmi, nowy jest znacznie bardziej ustrukturyzowany”, mówi Brown. „My prosimy ich, by zrobili tyle zadań w szkole, ile się da, by w domu mogli robić fajniejsze rzeczy”.

Gdy synowie Browna zobaczyli, jak mogą wykorzystać strukturę na swoją korzyść, przestali tak to nienawidzić.

Znaki, że czas szukać alternatywnego programu

Wedle Rees, to znaki na większą zmianę:

1. Dziecko konsekwentnie skarży się na to samo przez miesiące.
2. Dziecko zachowuje się agresywnie w świetlicy, ale nie w innych miejscach.
3. Program nie jest elastyczny i/lub nie chce wprowadzać zmian.
4. Kłócenie się i inne niegrzeczne zachowania nasilają się w czasie.

Alternatywy dla tradycyjnego programu pozaszkolnego

1. Poszukaj poza dzielnicą szkolną

Wiele miejscowości ma opcje poza tylko siłownią w szkole podstawowej. Druga klasistka Emily Roy jeździ autobusem po szkole z małego miasteczka w New Hampshire do lokalnego klubu fitness, gdzie może uprawiać sporty i bawić się przed odebraniem przez rodziców.

„Lubi to, bo poszerzyło jej krąg znajomych, bo uczestniczą inne szkoły”, mówi Roy. „Obsługują też dni śniegowe, jeśli potrzeba”.

Jej córka uwielbia program, co uwolniło mamę i tatę do skupienia na pracy.

2. Pozwól starszym dzieciom pomóc w poszukiwaniu

Starsze dzieci mogą pomóc szukać nowego programu. Niech pytają znajomych i szukają w sieci. Gdy dzieci czują się zaangażowane, są szczęśliwsze, mówi Rees. Pobieranie odpowiedzialności za własne szczęście to świetna lekcja życia i sposób na zdjęcie części ciężaru z barków rodziców.

Amy Kuras z Michigan czuła się fatalnie, gdy 12-letnia córka nienawidziła swój program. Ale było ustalone i nic nie mogła zrobić. Przynajmniej ten rok. W kolejnym roku zaangażowała córkę i znaleźli rozwiązanie, które ucieszyło wszystkich.

„Gdy skończyła 13 lat, dowiedziała się, że może iść do dużej biblioteki głównej naprzeciwko, która miała niesamowite centrum dla nastolatków”, mówi Kuras.

Po tym była szczęśliwa. A mama jeszcze bardziej.

3. Współpracuj z innymi rodzinami

Marisa Birkmeier z Waszyngtonu, D.C., połączyła siły z innymi rodzicami, gdy opieka pozaszkolna nie wyszła. Jedna niania była za droga, ale dzielenie jednej niani między kilka rodzin okazało się tańsze, a dzieci bawiły się ze swoimi przyjaciółmi. Podzieliły też obowiązki z innymi rodzicami, chodząc z grupą dzieci na bardziej przyjemne zajęcia, jak łyżwiarstwo i gimnastyka.

„Potrzebna wioska, a niekoniecznie rodzina rozszerzona, bo nie mamy jej lokalnie”, mówi Birkmeier.

Mąż Crystal Brown pogodził harmonogram, by raz w tygodniu organizować zabawy dla synów zamiast pięciu wieczorów w świetlicy. Niektóre dni musi być w domu, ale w dni zabaw po prostu zabierają synów po pracy.

Co do mnie – moje dzieci chodziły do świetlicy kilka miesięcy, zanim odejdziałam z tej pracy i zaczęłam pracować z domu, pozwalając im wracać do domu po szkole. Zatrudniliśmy nianię na pół etatu niektóre dni, a resztę pokrywałam sama. To rozwiązanie zadziałało dla naszej rodziny. Ale nie jest jedynym. Z trochę pomysłowości znajdziesz rozwiązanie, które pozwoli wszystkim – dzieciom i rodzicom – pracować na pełnych obrotach.