Twój styl wychowawczy: czy jesteś rodzicem ekstremalnym?
autor: Lindsay Hutton
Wychowanie bliskie (attachment parenting), helikopterowe (helicopter parenting), wolnopasowe (free-range parenting) – to wszystko terminy, które pewnie słyszałyście, ale mogły nie wiedzieć, co oznaczają. Przyjrzyjcie się dzisiejszym najpopularniejszym stylom wychowawczym, ich zaletom i wadom, i zdecydujcie, z którym (jeśli jakimkolwiek) się zgadzacie.
Style wychowawcze dzisiaj
Twój styl wychowawczy: czy jesteś rodzicem ekstremalnym?
Przypomnijcie sobie, gdy byliście dziećmi – czy rodzice pozwalali Wam swobodnie biegać i bawić, jak chcieliście? Czy trzymali Was w zasięgu wzroku i dbali, by zawsze był przy Was dorosły opiekun? Czy moglibyście wyjść na dwór na godziny, wracając tylko na wezwanie na obiad, czy tylko dojeżdżać rowerem do końca ulicy, nigdy nie znikając z pola widzenia domu?
Szanse są, że niezależnie od tego, jak Waszych rodziców wychowywali, nie było specjalnej „etykiety” na ich styl wychowawczy. Dziś sprawy wyglądają inaczej. Wydaje się, że wychowywanie przybrało pewne skrajne formy, i każda ma swoje zasady. Mimo to, podczas gdy wszyscy wydają się ekspertami w wychowywaniu dzieci, wszyscy robimy to po swojemu. Oto przegląd dzisiejszych najpopularniejszych stylów wychowawczych i ich zalet i wad. Przejrzyjcie, by ustalić, czy jesteście na pokładzie z jedną z tych tendencji.
Wychowanie bliskie (Attachment Parenting)
Ten termin, stworzony przez dr William Sears, koncentruje się na relacjach wysokiego kontaktu między dzieckiem a rodzicem. Promuje bliskość fizyczną i emocjonalną przez to, co dr Sears nazywa „Baby Bs” – bonding (wiązanie), breastfeeding (karmienie piersią), babywearing (nosek dziecka), bedsharing (wspólne spanie) i boundary building (budowanie granic). Baby Bs mają na celu promowanie bliskości i uwagi między rodzicem a niemowlęciem przez ciągły kontakt.
Rodzice stosujący ten styl w zasadzie trzymają swoje niemowlę tak blisko, jak to możliwe przez cały czas. Używają swoich naturalnych instynktów i reakcji, a nie zegara, jako sygnałów do tego, czego dziecko potrzebuje. Zwolennicy tego stylu wierzą, że niemowlęta sami powiedzą rodzicom, kiedy są gotowe jeść, spać, spać samodzielnie, zostać z opiekunem lub rozwijać jakiekolwiek nowe zachowanie.
Rodzice używający tego stylu wierzą, że modelowanie ról, nagradzanie dobrego zachowania, wyciszenie i utrata uprawnień to najlepszy sposób na dyscyplinowanie dziecka, zawsze pamiętając o jego etapie rozwojowym.
Zalety
Wychowanie bliskie używa łagodnej, nieprzemocowej dyscypliny opartej na odpowiednich dla wieku oczekiwaniach. Zwolennicy zachęcają do karmienia piersią, co promuje wiązanie między matką a niemowlęciem, a także okazało się zdrowszym i bardziej ekonomicznym wyborem dla wielu rodzin.
Wady
Wychowanie bliskie jest pracochłonne i wymagające. Niektórzy przeciwnicy uważają, że stawia nierzeczywiste wymagania i obowiązki przed rodzicami, zwłaszcza pracującymi matkami. Wiele kobiet pracujących poza domem zgłasza poczucie obciążenia i winy, gdy nie czują, że dotrzymały zasad wychowania bliskiego. Z tego powodu niektórzy uważają, że to doprowadziło do „epoki lęku” u współczesnych matek.
Krytycy też wskazują, że wspólne spanie, zachęcane przez zwolenników tego stylu, może być niebezpieczne dla niemowląt.
autor: Lindsay Hutton
Wychowanie helikopterowe (Helicopter Parenting)
Wychowanie helikopterowe znane też jako hiper-wychowawstwo lub nadopieka. Rodzice helikopterowe rzadko pozwalają dzieciom wyjść z zasięgu wzroku, ale w przeciwieństwie do wychowania bliskiego, nie chodzi o budowanie silnej wiązki z dzieckiem, to próba zapobiegania jakimkolwiek wyzwaniom lub przeszkodom w życiu dziecka, które mogą przewidzieć, tym samym „zachowując” ich dzieciństwo.
Na przykład, skrajny rodzic helikopterowy może rozebrać zjeżdżalnię, bo jej dziecko może spaść i poskubać kolano. Rodzic „przewiduje” poskubatę kolano i dlatego zapobiega, usuwając źródło.
Zalety
Aby zapobiec czemuś złemu, rodzice helikopterowe poświęcają prawie cały czas dziecku. Zwolennicy twierdzą, że spędzanie tak dużo czasu razem pozwala matce i dziecku na wiązanie i budowanie bliskiej relacji. Mając tak bliską relację, rodzice mogą być zaangażowani w każdy aspekt życia dziecka, zawsze wiedząc, że jest bezpieczne.
Wady
Wielu przeciwników patrzy na to jako na skrajną formę nadopieki. Wychowanie helikopterowe często krytykowane jest za bycie oparte na strachu i nie pozwalaniu dzieciom myśleć i działać samodzielnie, co prowadzi do utraty poczucia niezależności. Niektórzy przeciwnicy wierzą też, że wychowanie helikopterowe może skutkować buntem dziecka w przyszłości.
autor: Lindsay Hutton
Wychowanie wolnopasowe (Free-Range Parenting)
Wychowanie wolnopasowe jest w bezpośredniej opozycji do wychowania helikopterowego. Zwolennicy tego stylu chcą zachować tradycyjne podejście – pozwalając dzieciom na pewną wolność bez ciągłego martwienia się, że coś złego się stanie. Rodzice wolnopasowi pozwalają dzieciom iść do szkoły samodzielnie i jeździć rowerem bez nadzoru. W skrajnych przypadkach niektórzy rodzice zgłaszali, że pozwalają nawet bardzo małym dzieciom robić zakupy i jeździć komunikacją miejską samodzielnie.
Zalety
Ten styl opiera się na teorii, że dzieci uczą się z doświadczenia, a porażka może owocować. Zwolennicy patrzą na to po prostu jako na przygotowanie dziecka do rzeczywistego świata, zamiast przygotowywanie świata dla dziecka. Promuje samodzielność i pewność siebie.
Wady
Przeciwnicy patrzą na to jako na niebezpieczne i zaniedbujące. Dzieci to po prostu dzieci. Nie powinny być traktowane jak dorośli.
autor: Lindsay Hutton
Wychowanie tygrysie (Tiger Parenting)
Ten nowy termin wychowawczy został ostatnio stworzony w popularnej i kontrowersyjnej książce Battle Hymn of the Tiger Mother przez samozwańczą matkę tygrysicę Amy Chua.
Rodzice tygrysicy są surowi, oczekują, by dzieci przestrzegały sztywnych zasad, i wymagają doskonałości w nauce. Termin wywodzi się z idei, że tygrysy są symbolem siły i mocy, a ogólnie budzą strach i szacunek.
Zalety
Zwolennicy wierzą, że surowie środowisko domowe i rygorystyczne wymagania motywują dzieci do dawania z siebie wszystkiego. Rodzice tygrysicy twierdzą, że oczekują tyle od dzieci, bo wiedzą, że są w stanie zaspokoić oczekiwania. Dzieci są też uczone szacunku do rodziców i starszych.
Wady
Przeciwnicy uważają, że ta forma wychowawstwa promuje konformizm zamiast kreatywności. Rodzice tygrysicy używają kary i wstydu, by zmuszać dziecko do poprawy w obszarach, które uważają za właściwe, co może skutkować niskim samooceną i bardzo wysokim poziomem stresu. Wielu rodziców tygrysich nie pozwala dzieciom bawić się, a trzymają się bardzo sztywnego harmonogramu.
Więcej wskazówek na temat ustanawiania własnych podejść wychowawczych znajdziecie w naszych informacjach o wiązaniu z dzieckiem, wspieraniu niezależności, dyscyplinie i stawianiu granic.
Chcecie dowiedzieć się więcej o swoim stylu macierzyńskim? Zróbcie nasz quiz stylów macierzyństwa.
-
Jeśli kiedykolwiek wahałeś się nad zatrudnieniem sprzątaczki, pewnie wymieniłeś powody, dla których nie powinieneś: to luksus, na który nie stać cię, albo znak lenistwa. Ale czy kiedykolwiek pomyślałeś, dlaczego powinieneś? Outsourcing sprzątania to -
W idealnym świecie rodzice po rozwodzie współwychowaliby bez tarć. Zasady byłyby spójne. Konsekwencje przelatywałyby z domu do domu. Obaj rodzice pracowaliby razem, by zapobiegać problemom zanim się pojawią. Ale większość rozstaje się, bo nie widzą -
Nawet najlepiej wychowane dzieci czasem mają problemy w szkole. Niezależnie od tego, czy Twoje dziecko ma 5 czy 15 lat, co robisz, gdy dowiadujesz się, że Twoje dziecko zrobiło coś złego w szkole? Jak Ty, jako rodzic, obsługujesz sytuację i rozmawias
