• Baby's
• Gezinsvorming
• Kinderen
• Algemeen ouderschap
• Pasgeborenen
• Tieners
• Peuters
• Zwangerschap

Schouderdystocie: vastzitten van de schouders bij de geboorte

Wat is schouderdystocie?

Schouderdystocie is een geboortetrauma (geboortetransma) dat ontstaat wanneer één of beide schouders van de baby vastzitten in het bekken van de moeder tijdens de baring en geboorte. In de meeste gevallen worden baby's veilig geboren. Maar het kan ernstige problemen veroorzaken voor zowel moeder als kind. Dystocie betekent een trage of moeilijke baring of geboorte.

Het is vaak moeilijk voor zorgverleners om schouderdystocie te voorspellen of te voorkomen. Ze ontdekken het vaak pas nadat de baring is begonnen. Schouderdystocie komt voor in 0,2 tot 3% van de zwangerschappen.

Bent u at risk voor schouderdystocie?

Schouderdystocie kan bij elke vrouw voorkomen. We weten dat sommige factoren de kans vergroten. Dit heet risicofactoren. Een risicofactor vergroot de kans op een toestand, maar garandeert het niet. Risicofactoren voor schouderdystocie lijken niet behulpzaam te zijn om te voorspellen of u het zult hebben. Het is moeilijk voor zorgverleners om te voorspellen of te voorkomen.

Risicofactoren voor schouderdystocie:

• Macrosomie. De baby weegt meer dan 4000 gram (8 pond 13 ons) bij de geboorte. Als uw baby zo groot is, heeft u misschien een keizersnede nodig. Dit is een operatie waarbij de baby door een snede in buik en baarmoeder wordt geboren. Meeste baby's met macrosomie die vaginaal geboren worden, hebben geen schouderdystocie. In de meeste gevallen van schouderdystocie is het gewicht van de baby normaal.
• Pre-existente diabetes of gestationele diabetes. Diabetes is een toestand met te veel suiker (glucose of bloedsuiker) in het bloed. Dit kan organen beschadigen, zoals bloedvaten, zenuwen, ogen en nieren. Pre-existente diabetes: u had diabetes vóór de zwangerschap. Gestationele diabetes: een vorm die sommige vrouwen tijdens de zwangerschap krijgen. Diabetes is een risicofactor voor een groot kind.
• Schouderdystocie in een eerdere zwangerschap
• Zwanger van tweelingen, drillingen of andere meerlingen
• Overgewicht of te veel gewichtstoename tijdens de zwangerschap

Toestanden die onderdeel zijn van de baring en geboorte, zijn ook risicofactoren:

• Het krijgen van oxytocine om de baring in te leiden (de baring laten beginnen).
• Een epidurale voor pijnstilling tijdens de baring. Een epidurale is pijnstilling via een buisje in de onderrug die het onderste lichaamsdeed ongevoelig maakt. Het is de meest gebruikte pijnstilling tijdens de baring.
• Een erg korte of erg lange tweede fase van de baring. Dit is de fase waarin u pers en baart.
• Geassisteerde vaginale geboorte (operatieve vaginale geboorte). Uw zorgverlener gebruikt instrumenten, zoals tangen of een vacuümpje, om de baby door de geboortekanaal te helpen. Tangen zien eruit als grote tangen. Uw zorgverlener legt ze om het hoofd van de baby in de vagina om de baby te leiden. Een vacuümpje is een zuignapje dat om het hoofd van de baby in de zit om de baby te leiden. Dit is de meest voorkomende risicofactor voor schouderdystocie.

Welke problemen kan schouderdystocie veroorzaken?

Meeste moeders en baby's herstellen goed van problemen door schouderdystocie.

Problemen voor de baby:

• Breuken van de sleutelbeen en arm
• Schade aan de plexus brachialis zenuwen. Deze zenuwen lopen van het ruggemerg in de nek naar de arm. Ze geven gevoel en beweging in de schouder, arm en hand. Schade kan zwakte of parese (verlaming) in arm of schouder veroorzaken. Parese = niet kunnen voelen of bewegen van een of meer lichaamsdelen.
• Zuurstoftekort aan het lichaam (asfyxie). In de meest ernstige gevallen kan dit hersenschade of zelfs de dood veroorzaken. Dit is zeldzaam.

Problemen voor de moeder:

• Postpartale hemorragie (PPH). Zware bloeding na de geboorte.
• Ernstige scheuring van de perineum (het gebied tussen vagina en rectum). Operatie kan nodig zijn om de scheur te repareren.
• Baarmoederruptuur. De baarmoeder scheurt tijdens de baring. Dit is zeldzaam.

Hoe wordt schouderdystocie behandeld?

Als uw zorgverlener denkt dat u risico loopt op schouderdystocie, kan zij u van tevoren voorbereiden op wat u tijdens de baring en geboorte kunt verwachten. En zij kan zorgen dat personeel en apparatuur klaarstaan in het ziekenhuis.

Als uw zorgverlener denkt dat uw baby groot is of als u diabetes heeft, kan zij adviseren om een keizersnede te plannen. Als dit zo is, vraag dan of u kunt wachten tot minstens 39 weken zwangerschap. Dit geeft uw baby de tijd die zij nodig heeft om te groeien en te ontwikkelen vóór de geboorte. Een geplande keizersnede dient alleen voor medische redenen. Uw zorgverlener kan een keizersnede willen plannen als:

• Zij denkt dat uw baby minstens 5000 gram weegt (ongeveer 11 pond).
• U diabetes hebt en zij denkt dat uw baby minstens 4500 gram weegt (9 pond 15 ons).

Als u schouderdystocie heeft, kan uw zorgverlener verschillende methoden proberen om u en uw baby in betere posities te brengen, het bekken wijders te maken en de schouders van de baby te verplaatsen. Uw zorgverlener kan:

• Uw dijben tegen uw buik drukken. Dit heet de McRoberts-manouvre.
• Druk uitoefenen op uw onderbuik net boven uw schaambeen. Dit heet suprapubische druk.
• De arm van uw baby uit de geboortekanaal helpen
• Reiken in de vagina om de baby te draaien. Of u omdraaien zodat u op handen en knieën gaat.
• Een episiotomie geven. Dit wordt niet routinematig gedaan, maar alleen in gevallen waarbij een grotere opening van de vagina helpt en de insnijding de baby niet beïnvloedt.
• Een keizersnede doen, andere chirurgische ingrepen of het sleutelbeen van uw baby breken om de schouders vrij te maken. Dit gebeurt alleen in ernstige gevallen die niet opgelost worden door andere methoden.

Laatst beoordeeld: juni 2019