• Baby's
• Gezinsvorming
• Kinderen
• Algemeen ouderschap
• Pasgeborenen
• Tieners
• Peuters
• Zwangerschap

Hoe je je kind 'brat-vrij' opvoedt

Is verwoorden gelijk aan brat-gedrag?

Brats. Ze blaffen bevelen, weigeren te delen - en worden opgevoed door onwetende ouders die veel geld hebben, ze verwoeden en geen minuut aan disciplin besteden, toch?

Niet noodzakelijk.zelfs liefdevolle, attentieve ouders kunnen uitkomen met een koppige brat. "Ik heb hard gewerkt om mijn 5-jarige, Tanner, niet gierig te laten worden," zegt Kim Ratcliff, uit Los Gatos, Californië. "Het was echt teleurstellend om hem op een recente verjaardag te zien, met een feestje-cadeau in de ene hand en een zak snoep in de ander, schreeuwend omdat ik niet naar de winkel wilde gaan om de speelgoed te kopen dat het verjaardagskind kreeg."

"Gelukkig is typisch brat-gedrag heel goed te genezen," zegt Sal Severe, Ph.D., auteur van How to Behave So Your Preschooler Will, Too! en een Parents adviseur. Als een zich gedraagt als Angelica in Rugrats, is dat meestal omdat dergelijke akties haar geven wat ze wil. Maar zodra die tactieken niet meer werken, geeft ze ze op.

Het veranderen van gedragspatronen van je kind vereist vastberadenheid, introspectie en geduld; het duurt in ieder geval drie weken om een gewoonte te doorbreken of een nieuwe te vestigen, zegt dr. Severe. Maar de stier bij de horens vatten is het waard, want kinderen die eisend en egoïstisch zijn, hebben moeite met vrienden maken. En tieners die als kind overgeïndulgeerd zijn, zijn geneigder tot drugsgebruik, volgens een studie van Harvard-psycholoog Dan Kindlon, Ph.D., auteur van Too Much of a Good Thing.

Wees voorbereid dat je kind balken gaat als je minder toelaat - maar blijf staande. Als je kind zijn vinger in een stopcontact zou steken, zou je alles doen om hem te stoppen? "Wat we doen om een peutertje te beschermen van gevaar, maakt hem vaak huilen, maar de gevaren zijn niet zo direct wanneer onze kinderen ouder zijn, dus we geven vaker toe," zegt dr. Kindlon. Hier zijn vijf klassieke profielen van brat-achtig gedrag, met expertadvies over hoe de cyclus te doorbreken.

De miniatuur-protesteerder

• Je bent klaar om uit te gaan en je 4-jarige zegt: "Ik wil niet dat mevrouw Lewis oppast. Ze is saai! Waarom kan ik niet mee?"
• Je 6-jarige zegt: "Waarom moet ik mijn kamer opruimen? Het is mijn kamer, niet van jou. Bovendien wordt het toch weer rommelig."

Hoe is het zo ver gekomen?

Je bent in de gewoonte geraakt om te veel uitleg te geven als je wilt dat je kind iets doet ("Als je je kamer niet opruimt, vind je niks meer"). Als resultaat gebruikt hij jouw tactieken om je beslissingen te proberen om te keren ("Ik weet waar alles is!"). Als je instort, leert hij dat discussiëren werkt. Deze gewoonte zal het hem echter moeilijk maken om de zelfdiscipline te ontwikkelen die nodig is om de dingen in het leven te doen die hij moet doen, of hij nu wil of niet.

Brat-antidoot

Geef duidelijke instructies die niet tot onderhandeling nodigen ("Mevrouw Lewis blijft bij je terwijl ik naar de dokter ga" of "Je moet je kamer opruimen voordat je TV kijkt"), en loop dan weg. Om het makkelijker te maken om vast te houden, bedenk een standaard reactie om in gebroken-platen-modus te herhalen als je kind protesteert ("In dit gezin wordt van iedereen verwacht dat hij zijn kamer netjes houdt").

Het laten vastzitten

Discussies met je kind vermijden kan zo moeilijk zijn als je tong bijten als je schoonmoeder op bezoek komt. Aanvankelijk zal je kind misschien meer discussiëren in een poging de gewone reactie uit je te lokken, maar houd vol.

Winst

Wanneer hij ziet dat protesteren geen resultaten meer oplevert, begint hij te geloven dat je wat je zegt echt serieus neemt - de eerste keer.

De aandachtshongerige

• Je kletst met andere moeders in het park wanneer je 3-jarige zegt: "Hou op met praten!" en probeert je weg te slepen om te spelen.
• Bij een gezinsdiner onderbreekt je 7-jarige de tafelgesprek om over haar voetbalprestaties te vertellen.

Hoe is het zo ver gekomen?

Je hebt zo goed gewerkt om je kind te vertellen hoe speciaal ze is, dat ze denkt dat haar rechtmatige plaats 24/7 het midden van de aandacht is. Maar als je alles neerlegt om je te richten op je kind wanneer ze het eist, leert ze dat haar wensen belangrijker zijn dan jouw behoeften (zoals een volwassengesprek dat langer dan twee minuten duurt). "Het is nooit te vroeg om je kind te vertellen: 'Je bent heel belangrijk, maar we zijn allemaal belangrijk,'" zegt dr. Severe.

Brat-antidoot

Je kind verdient een deel van je onverdeelde aandacht, maar overdoe het niet. Wees duidelijk over wanneer je kind je niet mag onderbreken ("Als je ziet dat ik aan de telefoon ben, onderbreek me niet"), en laat haar weten wanneer ze jouw aandacht kan hebben ("Ik zoek je op zodra ik ophang. In de tussentijd, bedenk wat je zou willen doen als ik klaar ben"). Zoek kansen om haar te laten zien dat anderen ook aandacht verdienen ("Dat is heel interessant, Sarah, maar nu willen we graag horen over oma's reis").

Het laten vastzitten

Het spotlight van je kind afnemen betekent niet dat je hem moet negeren. Geef haar een seintje als je bezig bent ("Mijn vriendin Susan komt langs, en na het hallo zeggen zou ik het fijn vinden als je in je kamer speelt tot de lunch, zodat zij en ik kunnen praten"). Leer haar "Excuseer me" te zeggen als ze onderbreekt, en laat haar weten wat dringend genoeg is om een onderbreking te rechtvaardigen.

Winst

Je kind leert basis sociale gratiën en ontwikkelt een bewustzijn van het belang van anderen.

De kavalière consument

• Of je nu in de speelgoedwinkel of de bouwmarkt bent, je 5-jarige vindt altijd iets wat ze 'moet' hebben.
• Je koopt je 10-jarige een top-skateboard, en twee maanden later eist hij een upgrade.

Hoe is het zo ver gekomen?

Het is makkelijker om toe te geven en een grote scène te vermijden dan nee te zeggen en een Zusammenbruch te lijden. Of misschien hou je ervan om je kind gezicht op te zien lichten als je hem een cadeau koopt, en nu verwacht hij alles te krijgen waar hij om vraagt. Op welke manier dan ook, je doet hem een disservice. "Als je je kind iets koopt om een aanval te voorkomen, leert hij alleen dat hij moet schreeuwen om wat hij wil te krijgen," zegt dr. Kindlon. En als je hem veel dingen geeft omdat je hem gelukkig wilt maken, wordt het voor hem moeilijker om de cadeaus of de moeite die je deed te waarderen. Hij wordt ook beroofd van de plezier van anticipatie die komt van sparen voor een speelgoed of wachten op zijn verjaardag.

Brat-antidoot

Bereid je voor op moeilijke situaties ("We gaan naar de speelgoedwinkel om een cadeau voor nicht Seth te kopen. Dit is geen dag dat we iets voor je kopen"). Als je kind een scène begint te maken, probeer hem te negeren en gewoon je gang te gaan. Maak duidelijk wanneer en wat je bereid bent voor hem te kopen ("Een treinset is iets wat je op je verjaardagslijstje kunt zetten"). Probeer je te richten op eenvoudige pleziers en ervaringen in plaats van bezittingen.

Het laten vastzitten

Als je moeite hebt met nee zeggen, begin dan met toegeven in minder situaties.

Winst

Hij zal meer genieten van de dingen die hij heeft. Een cadeau ontvangen wordt weer speciaal, in plaats van iets wat verwacht wordt.

De hulpeloze kwezelaar

• "Ik heb dorst! Haal me water," roept je 8-jarige uit haar kamer.
• Als de puzzel niet op de eerste keer past, schreeuwt je 4-jarige: "Mam, kom hier!"

Hoe is het zo ver gekomen?

Je hebt zo'n geweldige service geleverd - je kind entertainen en helpen wanneer hij/jij roept - dat ze de tweede keer dat ze gefrustreerd of verveeld is, bij je aanklop. Je hebt misschien niet gemerkt dat er veel dingen zijn die ze nu zelf kan doen, zoals haar jas opprikken of de speeltent opzetten.

Brat-antidoot

"De enige manier om frustratie te leren verdragen is om het te ervaren," zegt dr. Kindlon. Blijf dus een stapje achter en laat je kind een beetje zelf worstelen ("Ik ben nu bezig, maar ik kan je helpen nadat ik de keuken klaar heb"). Als je haar vraagt dingen zelf te doen, geruststel haar dat ze ertoe in staat is ("Ik wed dat een meisje als jij, die de grote glijbaan af kan, waarschijnlijk volwassen genoeg is om haar eigen boterham te besmeren"). Help haar leren zich zelf te entertainen door TV-gebruik te beperken en ervoor te zorgen dat ze elke dag wat rusttijd heeft.

Het laten vastzitten

Als ze kwezelend bij je komt en boos wordt omdat je haar niet helpt, geef verbale begeleiding. Stel dingen voor die ze zelf kan doen (kleikleien halen, of een schuilplaats bouwen onder de eettafel), of praat haar door een probleem dat ze heeft (puzzelstukjes sorteren op kleur, of zoeken naar hoekstukjes).

Winst

Je kunt in half-pensioen gaan als persoonlijke assistent van je kind. Niet alleen zal ze zich zekerder en bekwamer voelen, maar ze zal belangrijke kwaliteiten ontwikkelen als volharding, veerkracht en vindbaarheid.

De onbeschaafde ontdankbare

• Je 5-jarige zegt: "Ik zei dat ik een Barbie wilde!" toen je zus haar een handgemaakte trui geeft.
• Je maakt je 7-jarige taco's voor het avondeten, en hij zegt: "Ik haat taco's! Kun je nooit wat lekkers maken?"

Hoe is het zo ver gekomen?

Je hebt misschien aangenomen dat je kind te jong is om echt te begrijpen hoe zijn woorden en gedrag anderen laten voelen, dus liet je onbeschaafd gedrag glijden, met de simpele opmerking: "Dat is onbeleefd." Maar dit beleid is misschien niet slim: "Kinderen zijn van nature egoïstisch, dus ze moeten geleerd worden hoe ze respectvol, dankbaar en attent kunnen zijn," zegt dr. Severe.

Brat-antidoot

Help hem bewust te worden van andermans gevoelens door hem aan te moedigen zich in iemand anders te verplaatsen ("Hoe zou jij je voelen als je elke middag een week lang een cadeau voor tante Roos maakte en ze zei: 'Dit is niet wat ik wilde'?"). Weiger onbeschaafdheid te tolereren ("Ik luister naar je als je beleefd kunt praten"), en toon hem een betere manier om zijn punt te maken ("Dankje voor de taco's, maar ze zijn niet meer mijn favoriet. Kun je binnenkort lasagne maken?").

Het laten vastzitten

Kinderen neigen om te zeggen wat ze in hun hoofd komt. Je moet misschien de aandacht van je kind op elk geval van ondankbaarheid en onrespectvol gedrag vestigen voordat hij leert de remmen zelf te bedienen.

Winst

Wanneer je kind leert om anderen beter te behandelen, zal hij makkelijker vrienden maken. Hij zal iemand zijn met wie mensen - inclusief jij - echt plezier beleven.

Copyright© 2004. Herdrukt met toestemming uit de november 2002 uitgave van Parents magazine.

Alle inhoud hier, inclusief advies van dokters en andere gezondheidsprofessionals, dient slechts als mening. Raadpleeg altijd direct je eigen huisarts voor vragen of problemen met betrekking tot je eigen gezondheid of die van anderen.