Prikkelbare darm syndroom (PDS): symptomen, triggers en aanpak
Wat is prikkelbare darm syndroom (PDS)?
Je darmen (ook wel bowels genoemd) kunnen prikkelbare darm syndroom (Irritable Bowel Syndrome, IBS) hebben. Het veroorzaakt krampen, opgeblazen gevoel (gezwel in buikgebied), obstipatie (vastzitten) en diarree (te vaak poepen).
Als je PDS hebt, zijn er manieren om de symptomen te beheersen of te voorkomen.
Wat zijn de signalen & symptomen van PDS?
Naast buikpijn, krampen, opgeblazen gevoel, diarree en obstipatie, kunnen kinderen met PDS ook hebben:
- burpen (opgeekte wind)
- windjes (laten)
- hartbrand
- misselijkheid
Kinderen met PDS voelen zich soms alsof ze niet helemaal klaar zijn op de toilet. Of als ze wind hebben, voelt het alsof die vastzit in plaats van af te gaan.
Wat gebeurt er bij PDS?
PDS is een probleem met de werking van de dikke darm (colon). De dikke darm haalt vocht en voedingsstoffen uit de gedeeltelijk verteerde voedsel die uit de dunne darm komt. Wat niet wordt opgenomen, beweegt langzaam uit je lichaam. Deze onverteerde deeltjes zijn ook bekend als stoel, ontlasting of poep.
Hier is waarom een darm 'geprikkeld' raakt. Voor een stoelgang moeten de spieren in de colon en de rest van het lichaam samenwerken. Als ze dat niet doen, kan de inhoud niet goed voortbewegen. Het stopt en start, beweegt niet, of gaat te snel. Dit kan pijn doen en een kind zich slecht laten voelen. Dokters geloven ook dat mensen met PDS gevoeligere darmen hebben. Wat voor één persoon een beetje ongemakkelijk is, kan voor iemand met PDS ernstige pijn veroorzaken.
PDS is niet leuk, maar het goede nieuws: het leidt niet tot ernstigere problemen. Het is irriterend, maar beheersbaar, en kinderen kunnen gewoon doorgaan met activiteiten die ze leuk vinden.
Waarom krijgen kinderen PDS?
Niemand weet precies wat PDS veroorzaakt, maar het komt vaker in families voor.
Stress beïnvloedt kinderen met PDS ook. Stress versnelt je colon en vertraagt je maag. Stressvolle gevoelens kunnen een trigger zijn. Stel: een kind heeft morgen een grote toets en maakt zich erg zorgen – dat is stress. Of ouders ruzie veel – ook stress. Een kind in die situatie kan leren om anders met stress om te gaan, zodat PDS-symptomen verminderen of verdwijnen.
Wat kinderen eten kan ook een trigger zijn. Dit verschilt per kind. Voorbeelden:
- Een hoog-vet dieet kan sommige kinderen storen.
- Zoete dranken kunnen bij anderen diarree geven.
- Voor weer anderen veroorzaken grote maaltijden en pittig eten problemen.
Wat doet de dokter?
Meeste kinderen hebben af en toe buikpijn, obstipatie of diarree. Dat betekent niet dat ze PDS hebben.
Maar als een kind deze problemen regelmatig heeft, kan de dokter aan PDS denken. Vragen die de dokter kan stellen:
- Hoe vaak pijnt de buik? Elke week? Elke twee weken? Elke dag? Een kind met PDS heeft minstens 12 weken per jaar buikpijn. Dat is veel!
- Wat maakt de pijn weg? Als de pijn stopt na het poepen, is de kans groot dat het PDS is.
- Hoe vaak moet het kind poepen? Bij PDS kan het vaker of minder vaak zijn dan normaal.
- De 'gruwelijke' vraag: hoe ziet de ontlasting eruit? Soms merken kinderen dat hun ontlasting er anders uitziet. Andere kleur, slijmerig, of met slijm (snot). Dat is een duidelijk signaal voor de dokter.
Er is geen test die PDS kan vaststellen. Dokters stellen de diagnose vaak alleen op basis van de beschrijving van de symptomen. Daarom is het cruciaal dat kinderen met ouders en dokter over hun klachten praten, ook als het verlegen maakt.
Hoe wordt PDS behandeld?
Als PDS veel klachten geeft, kan de dokter medicijnen voorschrijven voor pijn, wind, obstipatie, diarree en de drang om haastig naar het toilet te gaan.
Maar kinderen moeten ook leren wat de symptomen verergeren en dat vermijden. Probeer uit te zoeken wat je PDS triggert.
Een dagboek bijhouden is een manier. Nee, geen dagboek voor gedichten. Zie het als een manier om te noteren wat je eet en of je daarna PDS-symptomen hebt. Je kunt ook noteren wanneer je erg gespannen bent, bijv. voor een grote toets, om te zien of dat het erger maakt.
Elke persoon heeft andere voedseltriggers. Maar veelvoorkomende zijn:
- grote maaltijden
- pittig eten
- vetrijk voedsel
- chocolade
- zuivelproducten zoals ijs of kaas
Niet alleen wat je wél eet telt – wat je niet eet kan ook PDS-symptomen geven. Fruit, groenten, vezelrijke producten als bonen en popcorn helpen je colon goed te laten werken. Water drinken helpt een geïrriteerde darm ook.
Leren omgaan met stress helpt alle kinderen, met of zonder PDS. Eén manier: praat over je problemen met anderen, zoals ouders en vrienden. Stel jezelf deze vragen:
- Zet ik mezelf te veel onder druk op school?
- Slaap ik genoeg?
- Krijg ik tijd om te spelen en actief te zijn (fietsen, basketbal)?
- Sla ik ontbijt over en haal ik zo'n honger dat ik mijn lunch bijna inadem? Langzamer eten kan PDS-symptomen helpen.
Het is goed om met een ouder of andere vertrouwde volwassene over de antwoorden te praten. Alleen al praten kan jou – en je prikkelbare darmen – beter laten voelen!
-
Het begint vroeg en blijft hangen. Die drumklop van zorgen als uw baby niet in het 99e percentiel zit, als uw kind stopt met voetbal of piano, als ze met 6s of 7s naar huis komen. De wereld lijkt zo competitief, en zelfs als ze nog op de basisschool -
Met Bus, Boot of Trein Het ervaren van een vervoerswijze die geen deel uitmaakt van het dagelijks leven van een kind, is eye-opening. Werkwijze: Kinderen zijn geïntrigeerd door alle vervoersmethoden, van wielen op de bus tot luchtballonnen. Een vervo -
Een baby krijgen – vooral je eerste – kan je leven dramatisch veranderen. En hoewel veel aandacht gaat naar de moeder, moeten vaders en partners ook omgaan met een heel nieuwe reeks uitdagingen. Sommige van die uitdagingen hebben te maken met emoti
