• Baby's
• Gezinsvorming
• Kinderen
• Algemeen ouderschap
• Pasgeborenen
• Tieners
• Peuters
• Zwangerschap

Normaal kindgedrag

Hoe weet ik of het gedrag van mijn kind normaal is?

Ouders hebben vaak moeite het verschil te zien tussen variaties in normaal gedrag en echte gedragsproblemen. In de praktijk is het verschil tussen normaal en abnormaal gedrag niet altijd helder; meestal is het een kwestie van graad of verwachting. Een dunne lijn scheidt normaal van abnormaal gedrag, deels omdat wat "normaal" is afhangt van het ontwikkelingsniveau van het kind, wat sterk kan variëren tussen kinderen van dezelfde leeftijd. Ontwikkeling kan oneven zijn, met een kind wiens sociale ontwikkeling achterblijft op zijn intellectuele groei, of vice versa. Bovendien wordt "normaal" gedrag deels bepaald door de context waarin het voorkomt – dat wil zeggen, door de specifieke situatie en tijd, alsook door de eigen gezinswaarden en verwachtingen van het kind, en culturele en sociale achtergrond.

Het begrijpen van de unieke ontwikkelingsvoortgang van je kind is nodig om zijn gedrag (alsook je eigen) te interpreteren, accepteren of aan te passen. Onthoud, kinderen hebben grote individuele variaties in temperament, ontwikkeling en gedrag.

Drie typen gedrag

Sommige ouders vinden het nuttig om drie algemene soorten gedrag te overwegen:

1. Sommige soorten gedrag zijn gewenst en goedgekeurd. Ze kunnen omvatten huiswerk maken, beleefd zijn, en klussen doen. Deze acties krijgen vrij en makkelijk complimenten.

2. Ander gedrag is niet goedgekeurd maar wordt getolereerd onder bepaalde omstandigheden, zoals tijdens ziekte (van een ouder of een kind) of stress (een verhuizing, bijvoorbeeld, of de geboorte van een nieuwe broer of zus). Deze soorten gedrag kunnen omvatten klussen niet doen, regressief gedrag (zoals babypraat), of overmatig egocentrisch zijn.

3. Nog andere soorten gedrag kunnen en mogen niet getolereerd of versterkt worden. Ze omvatten acties die schadelijk zijn voor het fysieke, emotionele, of sociale welzijn van het kind, de gezinsleden, en anderen. Ze kunnen de intellectuele ontwikkeling van het kind storen. Ze mogen verboden zijn bij wet, ethiek, godsdienst, of sociale normen. Ze kunnen omvatten erg agressief of destructief gedrag, overt racisme of vooroordelen, stelen, schoolzuipen, roken of verslaving, schoolmislukking, of intense rivaliteit tussen broers/zussen.

Je reactie speelt een rol

Je eigen ouderschapsreacties worden geleid door of je het gedrag als een probleem ziet.

Vaak interpreteren ouders een kleine, normale, kortdurende gedragsverandering te zwaar of reageren over. Aan de andere kant kunnen ze een ernstig probleem negeren of bagatelliseren. Ze zoeken ook vaak snelle, simpele antwoorden op wat eigenlijk complexe problemen zijn. Al deze reacties kunnen moeilijkheden creëren of de tijd voor een oplossing verlengen.

Gedrag dat ouders tolereren, negeren of redelijk achten, verschilt van gezin tot gezin.

Sommige van deze verschillen komen uit de eigen opvoeding van de ouders; ze kunnen erg strenge of erg permissieve ouders zelf gehad hebben, en hun verwachtingen aan hun kinderen volgen dienovereenkomstig. Ander gedrag wordt als een probleem beschouwd wanneer ouders voelen dat mensen hen oordelen voor het gedrag van hun kind; dit leidt tot een inconsistente reactie van de ouders, die gedrag thuis tolereren waarvoor ze zich in het publieke schamen.

Het eigen temperament, de gewone stemming, en de dagelijkse drukken van de ouders zullen ook beïnvloeden hoe ze het gedrag van hun kind interpreteren.

Rustige ouders kunnen een breder bereik aan gedrag als normaal accepteren en langzamer iets als probleem labelen, terwijl ouders die van nature strenger zijn, sneller hun kinderen zullen disciplineren. Depressieve ouders, of ouders met huwelijks- of financiële problemen, zijn minder geneigd veel latitude in het gedrag van hun nakomelingen te tolereren. Ouders verschillen meestal van elkaar in hun eigen achtergrond en persoonlijke voorkeuren, wat resulteert in verschillende opvoedstijlen die het gedrag en de ontwikkeling van een kind zullen beïnvloeden.

Wanneer er geen reactie is

Wanneer het gedrag van kinderen complex en uitdagend is, vinden sommige ouders redenen om niet te reageren. Bijvoorbeeld, ouders rationaliseren vaak ("Het is niet mijn schuld"), verzwegen ("Waarom ik?"), wensen dat het weg zou gaan ("Kinderen groeien uit deze problemen toch"), ontkennen ("Er is echt geen probleem"), aarzelen om actie te ondernemen ("Het kan zijn gevoelens kwetsen"), vermijden ("Ik wilde niet met zijn woede geconfronteerd worden") of vrezen voor afwijzing ("Hij zal me niet meer liefhebben").

Je kinderarts kan helpen

Als je je zorgen maakt over het gedrag of de ontwikkeling van je kind, of als je onzeker bent over hoe de ene de andere beïnvloedt, raadpleeg je kinderarts zo vroeg mogelijk, zelfs als het alleen is om gerustgesteld te worden dat het gedrag en de ontwikkeling van je kind binnen een normaal bereik vallen.

Extra informatie:

• Hoe je het gedrag van je jonge kind vormt en beheert
• Componenten van goede communicatie
• Mijlpalenen tellen: 10 om te volgen tot 5 jaar