Jak pomóc dziecku w nadmiernej konkurencyjności

Konkurencyjność może motywować do dopracowania, ale jej nadmiar prowadzi do stresu i nieszczęścia. Dzieci konkurencyjne tracą przyjaciół, zyskują złą opinię przez przesadne świętowanie zwycięstw lub hysterię przy porażce (psycholog Steven Richfield, HealthyPlace). Warto hamować ten napęd, zanim stanie się destrukcyjny.

Naucz relaksacji

Gdy konkurencyjność rodzi lęk/gniew – zachęcaj do relaksacji (KidsHealth): głębokie oddechy, napięcie/rozluźnianie mięśni, wizualizacja spokojnego miejsca. Jeśli sport rodzi presję – proponuj mniej stresujące: rower, sztuka, taniec.

Zachęcaj do pozytywnego nastawienia

Rywalizacja o najlepsze oceny/czasy podnosi lęk. „Family Circle” (2008): skup się na poprawie własnego wyniku, nie na pokonywaniu innych. Cel: lepsza ocena z matematyki, nie pokonanie najlepszego w klasie. KidsHealth: traktuj porażki jako lekcję, nie porażkę.

Omawiaj role models

Przykłady dobrego i złego fair play. Education.com: gorzkie rivalizacje sportowców/celebrytów/polityków = zrujnowane reputacje. Z drugiej strony: Karl Malone i John Stockton (18 playoffów, 0 mistrzostw) lub Michelle Kwan (faworyt na złoto 1998, 2002 – srebrne) – godne przegrane i wstawanie.

Obserwuj własne zachowanie

Nie napędzaj konkurencyjności swoimi czynami. Jeśli dziecko dąży do sukcesu, by zdobyć Twoją akceptację – uspokój: kocham cię bezwarunkowo, niezależnie od medali (KidsHealth). Nie nakładaj wagi na zwycięstwa, nie krytykuj po porażce, nie kłóć się z trenerem. To sygnał: Twój sukces jest mi najważniejszy. Zamiast tego: chwal wysiłek – zwłaszcza po porażce. To pokazuje, że wysiłek, nie wygrana, jest najcenniejsze.