• Baby's
• Gezinsvorming
• Kinderen
• Algemeen ouderschap
• Pasgeborenen
• Tieners
• Peuters
• Zwangerschap

Sportpsychologie 101

Omdat zoveel van onze artikelen en blogs gewijd zijn aan kinderproblemen en pathologieën, dacht ik eens buiten dat gebied te kijken naar enkele toepassingen van psychologie op andere, minder klinisch georiënteerde studiegebieden. Er zijn veel toepassingen van psychologie in de wereld van sport en het verbeteren van prestaties in sport, dus dit lijkt een goed beginpunt.

Veel van wat iemand beter maakt in een sport, komt van het oefenen van de sport. Psychologen bestuderen al lang leren, zowel in infrahumane soorten, zoals de rat en de duif, als in mensen. Deze kennis over leren in het lab overbrengen naar leren op het veld is een van de meest opwindende gebieden van de psychologie. Sportpsychologen zoals Robert Rotella, Ph.D., en zijn boek Golf is Not a Game of Perfect hebben geïllustreerd hoe psychologische concepten een rol kunnen spelen in het verbeteren van het spel en, hopelijk, de genot ervan.

Een ander belangrijk aspect van presteren in sport is motivatie. Opnieuw, psychologen hebben motivatie in veel verschillende typen dieren, alsook mensen, bestudeerd over de jaren. Motivatie is een sleutelvraagstuk bij spelers, maar het is ook een belangrijk aspect van het coachen van spelers. Men kan van bijna elke succesvolle coach zeggen dat ze ook een goede motivator zijn. Zijn er manieren om methoden van motivatie te meten en te leren aan hen die dergelijke technieken missen? Sportpsychologen zouden enthousiast "ja" antwoorden!

Zich houden aan trainingsregimes en programma's is ook een aspect van sportpsychologie. Dat wil zeggen, als we een would-be atleet presenteren met een programma voor succes, hoe kunnen we dat programma het beste presenteren, zodat de atleet het volgt om de doelen te bereiken waar ze zo verlangen naar? Zijn er manieren om te voorspellen wie het best zal reageren op dagelijkse versus elke-andere-dag training, dieetten en workoutroutines die gebruikt kunnen worden om succes voor meer atleten vaker te garanderen? Opnieuw, die zijn er, en het is gedocumenteerd.

Aandacht, focus, en verbeterd denken zijn ook in het domein van de psychologie, en er is veel werk gedaan in deze gebieden. In een eerdere artikel besprak ik hoe biofeedback en neurofeedback gebruikt zijn om te helpen met putten en concentratie in golf. Dr. David Wright heeft vergelijkbare technieken en feedback over balans gebruikt om golfers te leren hoe ze meer controle over hun zwaai kunnen krijgen, en zijn werk met de cognitieve kant van golf heeft veel golfers geholpen om denkfouten te overwinnen die hen verhinderen optimaal te presteren (zie zijn uitstekende website voor meer informatie over zijn werk).

Optimisme is ook een gebied van de psychologie dat redelijk uitgebreid is bestudeerd (zie Martin E. P. Seligmann's voluminieuze werk in dit gebied). Opnieuw, werk in dit gebied heeft aangegeven dat mensen geleerd kunnen worden om meer optimistisch te denken, en teams die als meer optimistisch scoren op beoordelingsschalen, zijn vaker teruggekomen en hebben wedstrijden gewonnen na een verlies dan teams die in de meer pessimistische ranges scoorden. Andere dingen gelijk, zal een optimistisch team waarschijnlijk een pessimistisch team verslaan. Wat een ontdekking!

Een andere interessante bevinding uit het cognitieve gebied van de sportpsychologie is dat diegenen die niet optimaal presteren in sporten, vaak focussen op dingen die ze niet kunnen controleren, zoals de uitkomst van een wedstrijd, schop, worp, of slag, in tegenstelling tot de variabelen die onder de directe controle van een persoon vallen. De laatste worden vaak aangeduid als "proces" variabelen, terwijl de eerste "uitkomst" variabelen worden genoemd. Dus, een basketbalspeler die een vrije worp schiet en zich te zwaar richt op de uitkomst, nl. de vrije worp maken, kan profiteren van het leren van een pre-shot routine die meer gericht is op het proces van het schieten van de vrije worp. Zo'n pre-shot routine kan onder andere omvatten: zich richten op precies waar men zijn voeten plaatst bij het opstappen naar de vrije-worplijn, de bal een specifiek aantal keer prellen voordat de worp genomen wordt, op een specifieke manier of een specifiek aantal keer ademen voor elke vrije worp, etc.

Na het prellen, zeg vijf keer, zou de speler dan geïnstrueerd worden om een diepe adem te nemen of te focussen op een bepaald deel van zijn lichaam dat zijn concentratie op dingen onder zijn of haar directe controle blijft houden. De speler zou dan geïnstrueerd worden om een doel voor de worp uit te kiezen, de bal op een bepaald punt vrij te geven, en dan een post-vrije-worp routine te ontwikkelen die vaak geoefend wordt. Dan, wanneer de grote wedstrijd komt, denkt de speler niet over of ze slagen of falen, maar over hoe goed ze de gedragingen uitvoeren die onder hun directe controle vallen. Talloze studies (zie de Wright Balance website, als voorbeeld) hebben de effectiviteit van dergelijke benaderingen gedocumenteerd met basketbalvrije worpen, golfslagen van alle typen, gooien in baseball, serven in tennis, en diverse activiteiten in andere sporten.

Pennebaker's The Psychology of Physical Symptoms (1982) is ook uitstekend in het werken met diegenen die gewoon gezonder willen worden, niet per se de wereld in brand willen steken met hun atletische vaardigheid. Bijvoorbeeld, Pennebaker vond dat studenten in een undergraduate lichamelijke opvoeding klas veel verder konden lopen in een sportschool die helder gekleurde en vermakelijke muurschilderingen had op de muren, dan ze konden lopen in een sportschool die alleen saaie grijze muren had met niets erop. Pennebaker redeneerde dat wanneer er niets was om de aandacht af te leiden van de verhoogde hartslag, zwaardere ademhaling, etc., die de studenten ervoeren in de saaie sportschool, ze veel waarschijnlijker zichzelf waarnamen als sneller moe wordend. Als zodanig, lijkt het erop dat er tijden zijn dat het beter is om niet zo intern gefocust te zijn, wat bijna in tegenspraak lijkt met wat er in de vorige alinea besproken werd (zie bovenaan). De tijd zal meer vertellen over optimale tijden en manieren om te focussen op interne factoren en wanneer op de externe te focussen.