• Niemowlęta
• Zakładanie rodziny
• Dzieci
• Ogólne rodzicielstwo
• Noworodki
• Nastolatki
• Maluchy
• Ciąża

Jak pomagać nastolatkom w rozwiązywaniu problemów

Rodzice chcący pomóc nastolatkowi nauczyć się rozwiązywać problemy znajdą zasoby w sieci, w książkach, w społeczności i w rozmowach z innymi rodzicami nastolatków. Znajomość wewnętrznego i zewnętrznego świata nastolatków oraz praktyczna wiedza o technikach rozwiązywania problemów daje wgląd w przejście z dzieciństwa w dorosłość i pomysły na wychowanie nastolatków. Nastolatek chętniej zwróci się do Ciebie z problemem, jeśli uwierzy, że staraś się go zrozumieć.

Słuchaj, nie oceniaj

• Rodzice i nastolatkowie potrzebują ćwiczeń, by uczyć się szanujących, nieosądzających dyskusji przy rozwiązywaniu problemów. Np. nie mów: „Powinnaś czuć tak...” – zapytaj: „Jak to cię czujesz?”. To otwiera rozmowę, zamiast zamykać drzwi. Słuchaj opinii i pomysłów nastolatka, nawet jeśli nie zgadzasz. Umiarkowane konflikty z rodzicami w bezpiecznym, miłującym środowisku dają szansę na negocjację zasad i rozwiązywanie sporów. Pozostając otwartym i niekrytycznym wobec tego, co mówi nastolatek – pozytywnie wpłyniesz na jej poczucie tożsamości i individualności, a też zostaniesz w kontakcie.

Zidentyfikuj problem

• Wspólnie ustalcie, jaki jest problem i jak go opisać. Skupcie się na problemie, nie na osobie ani emocjach. Np. oskarżenie: „Dlaczego nigdy nie sprzątasz pokoju?” – nie prowadzi do produktywnej dyskusji. Może sprawić, że nastolatek poczuje się zaatakowany – obrona lub milczenie. Podejdź do problemu – bałagan – z komunikatem o swoim uczuciu. Np.: „Wchodząc do twojego pokoju, czuję przytłoczenie. Wiem, że jesteś zajęty i chcę pomóc, ale nie mogę odkurzyć ani znaleźć prania, gdy tyle rzeczy na podłodze”.

Zadawaj pytania

• Twój powód, by coś uznać za problem, może się różnić od wyjaśnienia nastolatka. Skupienie na różnicach rzadko prowadzi do rozwiązania, ale pewne pytania otwierają rozmowę: „Dlaczego to jest dla ciebie ważne?”, „Co najbardziej cię w tym boli?”, „Dlaczego to potrzebujesz?”, „Dlaczego chcesz/nie chcesz to robić?”, „Dlaczego chcesz, by to się stało/nie stało?”, „Co najgorszego może się stać?”.

Burza mózgów i ocena potencjalnych rozwiązań

• Wspólnie stwórz listę zalet i wad. To mogą być propozycje Twoje, nastolatka lub obu – które mogą rozwiązać problem lub zmniejszyć wpływ. Np. rodzic zgadza się na luźniejsze wymagania sprzątania, nastolatek – na zbieranie rzeczy z podłogi, by rodzic mógł odkurzyć. Alternatywa: nastolatek sam odkurza pokój raz w tygodniu, rodzic pozwala wybrać dzień. Razem przejdźcie listę – co realne, co nie.

Wybierz rozwiązanie i oceń

• Gdy uzgodnicie realne rozwiązanie lub kompromis – ustalcie okres próbny. Ustalcie i zapiszcie porozumienie: co, jak długo. Wszyscy podpisują, jeśli trzeba. Po okresie próbnym: siądźcie i porozmawiajcie – co zadziałało, co nie, co można dopracować. Zdecydujcie, czy to rozwiązanie na dłużej.